การทดลองทางความคิดที่โต้แย้งคัดค้านสสารนิยม โดยเสนอว่าหากแมรี่รู้ข้อเท็จจริงทางกายภาพทั้งหมดเกี่ยวกับสี แต่เมื่อเห็นสีจริงเธอกลับได้ความรู้ใหม่ (Qualia) แสดงว่าสสารนิยมเป็นเท็จ

ข้อสรุปทางอภิปรัชญาที่ได้จากข้อโต้แย้งเรื่องความรู้: คุณภาพทางจิต (Qualia) มีอยู่จริงแต่ไม่มีอำนาจทางสาเหตุ เป็นเพียงผลพลอยได้ของกระบวนการทางกายภาพ

หนึ่งในสำนักปรัชญาอินเดียโบราณฝ่ายนาสติก (ปรัชญานอกรีต) ที่ก่อตั้งหรือจัดระบบขึ้นโดยพระมหาวีระ วรฺธมาน โดยเน้นย้ำเรื่องอหิงสา (การไม่เบียดเบียน), การดำรงอยู่ของชีวะ (วิญญาณปัจเจก) จำนวนอนันต์ และการแสวงหาความหลุดพ้นผ่านทางความเชื่อที่ถูกต้อง ความรู้ที่ถูกต้อง และความประพฤติที่ถูกต้อง

ปรัชญาอินเดียโบราณที่เน้นหลักอหิงสา (Ahimsa) หรือความไม่เบียดเบียนต่อสิ่งมีชีวิตทั้งปวง ในทางอภิปรัชญา สนับสนุนหลัก Anekantavada (ความจริงมีหลายด้าน) ซึ่งเสนอว่าความจริงมีความซับซ้อนและไม่มีมุมมองเดียวใดที่สามารถจับความจริงได้ทั้งหมด

ทัศนะทางอภิปรัชญาของศาสนาเชนที่ว่าความจริงมีความหลากหลายและซับซ้อนเกินกว่าจะบรรยายได้ด้วยมุมมองเพียงด้านเดียว

ทฤษฎีทางญาณวิทยาและอภิปรัชญาที่ว่าความจริงทุกอย่างขึ้นอยู่กับมุมมองและบริบท (Perspective) ทำให้ความรู้ของเราเป็นความจริงเชิงสัมพัทธ์เสมอ

ทัศนะที่ว่าจักรวาลไม่ได้เป็นเอกภาพเดียว (Monism) แต่ประกอบด้วยสิ่งต่างๆ ที่มีความหลากหลายและมีอิสระต่อกันในระดับหนึ่ง

ทัศนะที่ว่าความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งต่างๆ มีความเป็นจริงเท่าเทียมกับตัวสิ่งนั้นเอง และประสบการณ์คือรากฐานเดียวของความจริง

ขบวนการทางเทววิทยาศาสนาคริสต์ซึ่งส่วนใหญ่อยู่ในฝรั่งเศส ที่เน้นย้ำเรื่องบาปกำเนิด ความเสื่อมทรามของมนุษย์ ความจำเป็นแห่งพระหรรษทาน และการกำหนดชะตาล่วงหน้า โดยมีพื้นฐานมาจากผลงานของคอร์เนลิอุส ยานเซน ที่ตีพิมพ์ขึ้นหลังการเสียชีวิตของเขา

(ภาษาสันสกฤต) การเกิด, ประเภท, หรือวรรณะ ในปรัชญาและตรรกะอินเดีย หมายถึงประเภทหรือชนิดของสิ่งต่างๆ ที่มีลักษณะร่วมกันตามธรรมชาติ ในระบบ நியாய อาจหมายถึง "การโต้แย้งที่ไร้ประโยชน์" ในการโต้วาที

ในปรัชญาอินเดีย (โดยเฉพาะเชน) หมายถึงสารัตถะที่มีชีวิตและมีจิตตระหนักรู้ เป็นสิ่งที่คงทนถาวรและแตกต่างจากสสาร (อชีวะ)

(ภาษาสันสกฤต) การหลุดพ้นในขณะที่ยังมีชีวิตอยู่ แนวคิดทางปรัชญาในสำนักต่างๆ เช่น อAdvaita Vedanta และ Samkhya ที่บุคคลสามารถบรรลุการตรัสรู้ทางจิตวิญญาณและความเป็นอิสระจากวัฏจักรการเกิดใหม่ในขณะที่ยังอยู่ในร่างกาย

(ภาษาสันสกฤต) ความรู้หรือปัญญา ในปรัชญาอินเดีย หมายถึงความรู้ทางจิตวิญญาณขั้นสูงเกี่ยวกับความจริงสูงสุดหรืออัตตา ซึ่งนำไปสู่การหลุดพ้น (โมกษะ)

(ภาษาสันสกฤต) วิถีแห่งความรู้ หนึ่งในวิถีโยคะหลักในปรัชญาฮินดู ซึ่งเกี่ยวข้องกับการแสวงหาความจริงด้วยปัญญาญาณและสัญชาตญาณ และการตระหนักถึงความเป็นเอกลักษณ์ของอัตตาแต่ละบุคคลกับสิ่งสัมบูรณ์ (พรหมัน)

(ภาษาสันสกฤต) อินทรีย์แห่งการรับรู้หรือความรู้ทั้งห้า: การได้ยิน (หู), การสัมผัส (ผิวหนัง), การมองเห็น (ตา), การลิ้มรส (ลิ้น) และการดมกลิ่น (จมูก)

มโนทัศน์ที่ว่าความจริงมีการแบ่งประเภทตามธรรมชาติ (Natural Kinds) และหน้าที่ของนักอภิปรัชญาคือการค้นพบการแบ่งประเภทที่สอดคล้องกับธรรมชาติจริง

การจำแนกประเภทที่สะท้อนถึงโครงสร้างทางภววิทยาที่แท้จริงของโลก โดยไม่ใช่เพียงการจัดกลุ่มตามอำเภอใจของมนุษย์

การกระทำทางจิตที่ยืนยันหรือปฏิเสธความสัมพันธ์ระหว่างสองแนวคิดหรือวัตถุ ในตรรกศาสตร์ ญาณวินิจฉัยถูกแสดงออกในรูปของประพจน์

ในปรัชญาของคานท์ คือการกระทำของความเข้าใจที่รวบรวมมโนทัศน์และข้อมูลผัสสะเข้าด้วยกันเพื่อสร้างความรู้เกี่ยวกับวัตถุ

ในทัศนะของไฮเดกเกอร์ คือโครงสร้างพื้นฐานที่ภาษาและการตัดสินทำหน้าที่เปิดเผย (หรือปกปิด) ภาวะของสิ่งต่างๆ ในโลก

การกระทำทางจิตในการยืนยันประพจน์ คานท์แยกแยะระหว่าง "การตัดสินเชิงกำหนด" (การนำกฎสากลมาใช้กับสิ่งเฉพาะ) และ "การตัดสินเชิงไตร่ตรอง" (การหาสิ่งสากลสำหรับสิ่งเฉพาะที่มีอยู่ ซึ่งสำคัญในทางสุนทรียศาสตร์/รสนิยม)

ปรัชญาของกฎหมาย ซึ่งสำรวจธรรมชาติของกฎหมาย การให้เหตุผลทางกฎหมาย และระบบกฎหมาย ดวอร์คินเสนอแนวคิด "กฎหมายในฐานะบูรณภาพ" (Law as Integrity) โดยเชื่อมโยงการปฏิบัติทางกฎหมายเข้ากับหลักการทางศีลธรรม

หลักการแห่งความถูกต้องและเสมอภาคทางศีลธรรม คุณธรรมของการให้แก่แต่ละบุคคลในสิ่งที่เขาพึงได้รับ ในปรัชญาการเมือง หมายถึง การจัดสรรสินค้า สิทธิ และความรับผิดชอบอย่างเป็นธรรมภายในสังคม

แนวคิดเรื่องความถูกต้องทางศีลธรรมที่ตั้งอยู่บนพื้นฐานของจริยธรรม เหตุผล กฎหมาย ศาสนา ความเสมอภาค หรือความแฟร์ รอลส์ปฏิวัติแนวคิดนี้โดยนิยามว่าเป็น "ความแฟร์" (Fairness) ในการจัดสรรสินค้าทางสังคม

ใน Republic ของเพลโต คือสภาวะที่ทุกส่วน (ในวิญญาณหรือในรัฐ) ทำหน้าที่ที่เหมาะสมของตนตามธรรมชาติ นำไปสู่ความสอดประสานทางภววิทยา

ทฤษฎีของ จอห์น รอลส์ ที่เสนอว่าหลักการแห่งความยุติธรรมคือหลักการที่บุคคลที่มีเหตุผล มีเสรีภาพ และเสมอภาค จะตกลงยอมรับร่วมกันใน "สถานะแรกเริ่ม" ภายใต้ "ม่านแห่งความไม่รู้" (โดยไม่รู้สถานะของตนในสังคม)

กระบวนการหรือมูลเหตุที่แสดงให้เห็นว่าความเชื่อนั้นสมเหตุสมผลหรือได้รับการสนับสนุนจากหลักฐาน ในญาณวิทยา มักถือว่าเป็นเงื่อนไขที่จำเป็นเพื่อให้ความเชื่อนั้นนับได้ว่าเป็นความรู้ (ความเชื่อที่แท้จริงที่ได้รับการรับรอง)